Artikel 6: classificatie van hoogrisico-AI-systemen
Hoe artikel 6 een AI-systeem hoogrisico maakt: de productroute van bijlage I en de acht gebieden van bijlage III.
Aanbieders gebruiken artikel 6 om te bepalen of een in de EU in de handel gebracht of in gebruik gesteld AI-systeem een hoogrisico-AI-systeem is.
Route 1: het systeem is een product uit bijlage I dat een conformiteitsbeoordeling door een derde partij vereist, of een veiligheidscomponent daarvan.
Route 2: het systeem valt onder een gebied van bijlage III, tenzij een uitzondering van artikel 6(3) geldt.
De hoogrisicoregels (hoofdstuk III, afdelingen 1 tot en met 3) gelden vanaf 2 december 2027 (bijlage III) en vanaf 2 augustus 2028 (bijlage I).
Een systeem uit bijlage III verkeerd indelen om de regels te omzeilen kan tot boetes leiden (artikel 80(7)).
Vergelijk uw systeem met bijlage III en de wetten in bijlage I.
Twee routes maken een AI-systeem hoogrisico
Een AI-systeem is hoogrisico als het voldoet aan route 1 of route 2, en de twee routes beginnen op verschillende data.
Route 1: een product onder een wet uit bijlage I, of de veiligheidscomponent ervan
Bijlage I somt productveiligheidswetten van de EU op, bijvoorbeeld voor speelgoed, liften en medische hulpmiddelen. Het product moet bovendien een conformiteitsbeoordeling door een derde partij vereisen (een controle door een externe instantie).
Voor wetten uit afdeling A gelden de hoogrisicoregels (hoofdstuk III, afdelingen 1 tot en met 3) vanaf 2 augustus 2028. Voor wetten uit afdeling B, waaronder machines, gelden alleen de artikelen 6(1), 60 bis en 102 tot en met 112 (artikel 2(2)). De artikelen 57 tot en met 59 gelden alleen als de sectorale wetgeving de hoogrisico-eisen heeft opgenomen.
Lees de gids over bijlage I: wetten, data en plichtenRoute 2: een van de acht gebieden van bijlage III
Een systeem is hoogrisico als het onder een van de acht gebieden van bijlage III valt, bijvoorbeeld werving van personeel of kredietscoring.
De hoogrisicoregels (hoofdstuk III, afdelingen 1 tot en met 3) gelden vanaf 2 december 2027. Vier uitzonderingen in artikel 6(3) kunnen gelden, maar profilering van personen is nooit uitgezonderd.
Bijlage III noemt acht gebieden
Elk gebied noemt specifieke toepassingen. Een systeem voor een van die toepassingen is hoogrisico, tenzij een uitzondering geldt.
Lees de gids over bijlage III: alle acht gebieden met voorbeelden
Vier voorwaarden kunnen een systeem uit bijlage III uitzonderen, profilering nooit
Volgens artikel 6(3) is een systeem uit bijlage III niet hoogrisico als het geen significant risico op schade voor de gezondheid, veiligheid of grondrechten van personen inhoudt. Dit geldt als aan een van deze voorwaarden is voldaan:
- Het systeem is bedoeld om een beperkte procedurele taak uit te voeren.
- Het systeem is bedoeld om het resultaat van een eerder voltooide menselijke activiteit te verbeteren.
- Het systeem is bedoeld om besluitvormingspatronen of afwijkingen van eerdere patronen op te sporen. Het is niet bedoeld om de eerder voltooide menselijke beoordeling te vervangen of te beïnvloeden zonder behoorlijke menselijke toetsing.
- Het systeem is bedoeld om een voorbereidende taak uit te voeren voor een beoordeling die relevant is voor de gebieden van bijlage III.
Profilering van personen is nooit uitgezonderd: zo'n systeem is altijd hoogrisico (artikel 6(3)).
Een aanbieder die zich op een uitzondering beroept, moet zijn beoordeling documenteren voordat het systeem in de handel wordt gebracht of in gebruik wordt gesteld, en moet het systeem registreren (artikel 6(4), artikel 49(2)).
Scanara ondersteunt elke stap van de indeling, en u neemt de beslissing
AI-gebruik in uw code vinden
Scanara scant code op gangbare patronen van ML-frameworks. Dat helpt om te vinden welke systemen een indeling nodig hebben.
De indeling vastleggen
Scanara structureert elke indeling en legt uw redenering vast, ook voor een uitzondering van artikel 6(3).
Het bewijs bewaren
Scanara bereidt indelingsdocumentatie met een bewijsspoor voor. U beslist over de indeling, met juridisch advies waar de inzet dat rechtvaardigt.
Veelgestelde vragen over het indelen van AI-systemen
Wat gebeurt er als ik mijn AI-systeem verkeerd indeel?
Wordt een systeem uit bijlage III onterecht als niet-hoogrisico ingedeeld om de regels te omzeilen, dan kan de aanbieder een boete krijgen op grond van artikel 99 (artikel 80(7)). Artikel 80(7) noemt geen bedrag. Boetes voor het schenden van de aanbiederplichten van artikel 16 bedragen tot 15 miljoen EUR of 3 % van de totale wereldwijde jaaromzet, als dat bedrag hoger is (artikel 99(4)). Voor mkb-bedrijven en kleine midcapondernemingen geldt het laagste van de twee bedragen als grens (artikel 99(6) en (6 bis)). Twijfelt u, leg dan uw redenering vast en vraag een jurist.
Kan een AI-systeem later hoogrisico worden?
Ja. Als iemand het beoogde doel van een systeem dat niet hoogrisico was en al in de handel of in gebruik is, zo wijzigt dat het hoogrisico wordt, wordt die partij de aanbieder (artikel 25(1)(c)). Een voorbeeld is een chatbot die voor kredietscoring wordt ingezet. Beoordeel de indeling opnieuw telkens als het doel of de gebruikscontext verandert.
Heffen uitzonderingen van artikel 6(3) alle plichten op?
Nee. De aanbieder moet de beoordeling documenteren voordat het systeem in de handel wordt gebracht of in gebruik wordt gesteld en moet het systeem registreren (artikel 6(4), artikel 49(2)). De uitzondering geldt nooit voor profilering van personen (artikel 6(3)). Andere regels, zoals de transparantieplichten van artikel 50, kunnen nog steeds gelden.
Wanneer gelden de regels voor bijlage I en bijlage III?
De hoogrisicoregels (hoofdstuk III, afdelingen 1 tot en met 3, behalve artikel 6(5)) gelden voor systemen uit bijlage III vanaf 2 december 2027 en voor systemen uit bijlage I vanaf 2 augustus 2028 (artikel 113). Systemen die vóór de betreffende datum in de handel zijn gebracht of in gebruik zijn gesteld, vallen er pas onder na significante ontwerpwijzigingen; in elk geval moeten aanbieders en gebruiksverantwoordelijken van hoogrisico-AI-systemen die bedoeld zijn om door overheidsinstanties te worden gebruikt, uiterlijk 2 augustus 2030 de nodige stappen ondernemen om te voldoen (artikel 111(2)). Artikel 113 geeft elke route een eigen datum en zegt niet welke datum geldt voor een systeem dat onder beide routes valt. Controleer welke route voor uw systeem geldt.
Na de indeling: lees de gids over uw route en daarna de aanbiederplichten
Hoogrisico-AI-systemen uit bijlage I (productveiligheidsroute)
Welke wetten uit bijlage I gelden, welke regels van toepassing zijn en wat er verandert voor machines.
Bijlage III: de acht hoogrisicogebieden
De acht gebieden met voorbeelden en de toepasselijke artikelen.
Beslisboom: is mijn AI-systeem hoogrisico?
Beantwoord stap voor stap vragen om te zien in welke risicoklasse uw AI-systeem valt.
Artikel 9: risicobeheer
Een hoogrisico-AI-systeem heeft een risicobeheersysteem nodig dat de hele levenscyclus beslaat.
Artikel 16: plichten van aanbieders
Aanbieders van hoogrisico-AI-systemen hebben een kwaliteitsbeheersysteem, documentatie, logbestanden en registratie nodig.
Artikel 26: plichten van gebruiksverantwoordelijken
Gebruiksverantwoordelijken van hoogrisico-AI-systemen volgen de gebruiksaanwijzing, wijzen menselijk toezicht toe en bewaren logbestanden.